TAHRİBATSIZ MUAYENE;

X ve Gama ışınları gibi çok kısa dalga boylu ışınların malzeme içinden geçerek bir film ya da ekran (Radyoskopi) üzerinde 2 boyutlu görüntü oluşturmaları prensibine dayanır. Kalıcı kayıt sağlaması ve delil olarak radyografi arşivlemesine olanak sağladığı için birçok sektörde birincil olarak kullanılan bir yöntemdir.

Bu yöntemle döküm ve dövme gibi ana malzeme veya kaynak dikişlerinin kontrol edildiği iki temel kısma ayrılabilir. Malzeme analizinde çekinti, gaz ve cüruf gibi indüksiyonlar araştırılır. Kaynak kısmında ise birleşme noksanlığı, yetersiz nüfuziyet, cüruf, gözenek ve diğer süreksizlikler saptanabilir.


RADYOGRAFİK TEST YÖNTEMİNİN ÜSTÜNLÜKLERİ;

  • Kalıcı kayıt elde edilir ve gerektiğinde referanslarla karşılaştırılabilir,
  • İş sahasında kalibrasyon gerekmez,
  • İç süreksizliklerin tespitinde mükemmel bir yöntemdir,
  • Işın demetlerinin yönü parçanın geometrisinden etkilenmez.


RADYOGRAFİK TEST YÖNTEMİNİN KISITLAMALARI;

  • Yöntemde kullanılan x veya gama ışınlarının yaydığı radyasyonun insan sağlığına büyük zararları vardır,
  • Özel yöntem kullanılmazsa hatanın derinliği tespit edilemez,
  • Çizgisel süreksizliklerin doğrultusu önemlidir,
  • Pahalı bir yöntemdir,
  • Nüfuziyet derinliği sınırlıdır,
  • Parçanın iki tarafında ulaşılabilmeli.


  • Kullanılan ASME Standartları
  • ÖASME V Artıcle 2




Kullanılan EN ve ISO Standartları;

  • TS EN ISO 5579 (Eski TS EN 444) – Tahribatsız muayene-Metalik malzemelerin film ve X veya gamma ışınlarıyla radyografik muayenesi-Genel kurallar
  • TS EN ISO 19232-1: 2013 (ESKİ TS EN 462-1) - Radyografların görüntü kalitesi-Kısım 1: Görüntü kalite göstergeleri (tel tipi)-Görüntü kalite değerinin tespiti
  • TS EN ISO 19232-2: 2013 (ESKİ TS EN 462-2) - Radyografların görüntü kalitesi-Kısım 2: Görüntü kalite göstergeleri (kademeli/delik tipi)-Görüntü kalite değerinin tespiti
  • TS EN ISO 19232-3:2013 (ESKİ TS EN 462-3) - Tahribatsız muayene - Radyografların görüntü kalitesi - bölüm 3:Görüntü kalite sınıfları
  • TS EN ISO 19232-4: 2013 (ESKİ TS EN 462-4) - Radyografların görüntü kalitesi-Kısım 4: Görüntü kalite değerleri ve görüntü kalite çizelgelerinin deneyle değerlendirilmesi,
  • TS EN ISO 19232-5: 2013 (ESKİ TS EN 462-5) - Radyografların görüntü kalitesi - bölüm 5: Görüntü kalite göstergeleri (çift telli tip) - toplam görüntü yarı gölge değerinin tespiti
  • TS EN ISO 11699-1 (ESKİ TS EN 584-1) - Tahribatsız muayene-Endüstriyel radyografik film bölüm 1: Endüstriyel radyografi için film sistemlerinin sınıflandırılması




Kaynaklar;

  • TS EN ISO 17636-1 (Eski TS 5127 EN 1435) - Kaynak dikişlerinin tahribatsız muayenesi - Radyografik muayene - Bölüm 1: Filmli X ve gama ışını teknikleri
  • TS EN ISO 10675-1 (Eski TS EN 12517-1 ) - Radyografik muayene için kabul seviyeleri - Bölüm 1: Çelik,nikel,titanyum ve bunların alaşımları
  • TS EN ISO 10675-2 (Eski TS EN 12517-2 ) - Radyograifk muayene için kabul seviyeleri - Bölüm 2: Aliminyum ve alaşımları




Dökümler;

  • TS EN 12681 - Döküm; Radyografik muayene
  • TS 11661 - Standard referans radyograflar- Et kalınlığı 114 mm- 305 mm olan kalın cidarlı dökümler için


ÇELİK BORULAR;

  • TS EN ISO 10893-6 (Eski TS EN 10246-10) - Çelik boruların tahribatsız muayenesi - Bölüm 6: Kusurların tespiti için kaynaklı çelik borularda kaynak dikişinin radyografik muayenesi